Zmiany klimatu – są czy ich nie ma?

Od jakiegoś czasu coraz więcej uwagi w debacie publicznej, jak również w prywatnych rozmowach wielu ludzi pojawia się temat środowiska. Zmiany klimatu, w szczególności ocieplenie klimatu, niepokoi wielu.

Pojawia się ogromna ilość głosów: tych dyskutujących z ustaleniami naukowymi, którzy sugerują, że ocieplenie klimatu to fikcja, że nie jest groźne albo, że człowiek nie ma na nań żadnego wpływu, jak i tych które zgadzają się z naukowcami co do faktu istnienia zmian klimatycznych. Debata ta trwa nie tylko w życiu prywatnym wielu z nas, ale toczy się również w mediach i polityce.

Tymczasem ustalenia naukowców są jednoznaczne: zmiana klimatu nie tylko jest faktem, ale stanowi poważny problem. Na tyle poważny, że niektórzy uczeni mówią o katastrofie klimatycznej. Nikt już nie zaprzecza też temu, że cywilizacja ludzka się znacząca do tego przyczyniła. Jaki wpływ mamy na nasze środowisko?

Na skraju przepaści

Dane naukowe są bezlitosne. Człowiek wykorzystuje 130% mocy produkcyjnych biosfery. Oznacza to, że więcej czerpiemy z Ziemi niż ta jest w stanie wyprodukować. Paliwa kopalne, woda, czy nawet powietrze to zasoby, które na co dzień wykorzystujemy niemal bezrefleksyjnie. Tymczasem to często one, postrzegane jako te najbardziej fundamentalne dla rozwoju cywilizacji surowce, mogą jako pierwsze się skończyć.

Spalanie paliw kopalnych nie tylko zużywa zasoby, które potrzebują milionów lat na odtworzenie się, ale również prowadzi do zanieczyszczenia powietrza, które z kolej powoduje osłabianie się warstwy ozonowej, które skutkuje podwyższeniem się średniej temperatury na planecie.

Negatywnych konsekwencji jest całe mnóstwo; od topnienia czap lodowych zaczynając, na morderczych suszach, pożarach i masowym wymieraniu zwierząt kończąc. Podobnie sprawa ma się na przykład z zużywaniem wody. Nawet tak prozaiczny zasób jak piach okazuje się być zagrożony.

Być może nie uświadamiamy sobie tego na co dzień, ale piach jest obecny zarówno w naszych domach, jak i całej elektronice. Efekt? W ciągu kilku dziesięcioleci intensywnego rozwoju znacznie uszczupliliśmy zasoby wysokiej jakości piachu, w które wyposażona była Ziemia, co doprowadziło do powstania mafii piaskowych, które są w stanie ukraść w ciągu jednej nocy całą plażę, a nawet wyspę, jak już się zdarzało.

Zmiany klimatu

Postęp cywilizacyjny a zdrowie człowieka

Również dla naszego zdrowia nasz wpływ na środowisko nie pozostaje bez znaczenia. Obecnie częściej niż kiedykolwiek w historii ludzie cierpią na choroby układu oddechowego. Przyczyniają się do nich nie tylko zanieczyszczenia powietrza, ale też klimatyzacja czy dostęp i popularność papierosów.

Podczas gdy cywilizacja troszczy się o życie i zdrowie ludzi z krajów pierwszego świata, znaczna część światowej populacji cierpi przez rekordowe susze i pożary, spowodowane zmianami klimatu, w Afryce, lub haruje w pocie czoła w fabrykach w Pakistanie, Indonezji lub Chinach.

W trakcie rozwoju cywilizacji pojawiły się również choroby cywilizacyjne; depresja, otyłość, nowotwory czy choroby układu krążenia. Podobnie jak zmiany klimatu, są one bezpośrednim następstwem rozwoju cywilizacyjnego.

Klimat, podobnie jak cały świat, zmienia się dzisiaj tak szybko, jak jeszcze nigdy w historii. I to w znacznej mierze od nas zależy, czy zmieni się na plus dla człowieka i planety, czy te zmiany spowodują zwiastowaną przez naukowców ekologiczną katastrofę.